TIKTOK I INSTAGRAM: @CITATELKATA

Friday, July 10, 2026

На денешен ден е роден ​Марсел Пруст



На денешен ден, 10 јули 1871 година, се роди човекот кој ја редефинираше книжевноста Марсел Пруст.
Една од најпознатите сцени во историјата на литературата е онаа во која вкусот на колачето „мадлен“ натопено во чај, кај раскажувачот буди лавина од потиснати сеќавања. Токму затоа, денес терминот „Прустов момент“ се користи кога некој мирис или вкус моментално нè враќа во детството.
Поголемиот дел од своето ремек-дело, Пруст го напишал лежејќи во својата спална соба во Париз, која била обложена со плута за да се изолира од надворешната бучава.

Брам Стокер никогаш не ја посетил Трансилванија, а го напишал „Дракула“


Ирскиот писател Брам Стокер го создал еден од најпознатите хорор-романи на сите времиња „Дракула“, иако никогаш не ја посетил Трансилванија, местото каде што е сместен најголемиот дел од приказната.
Наместо да патува, Стокер со години истражувал историски книги, патописи, карти и легенди за Источна Европа. Особено го заинтересирала историската личност Влад III Цепеш, владетел на Влашка, чие име и дел од неговата легенда послужиле како инспирација за ликот на грофот Дракула.
Романот бил објавен во 1897 година и со текот на времето станал еден од највлијателните хорор-романи во светската книжевност, инспирирајќи безброј филмови, претстави и книжевни дела.

КНИЖЕВЕН ВЕСНИК: Џорџ Орвел го напишал романот „1984“ додека бил тешко болен


Во 1946 година се преселил на изолираниот остров Џура во Шкотска, каде што работел во речиси целосна осаменост. Во тој период боледувал од туберкулоза, но и покрај сериозно нарушеното здравје продолжил секојдневно да пишува.
Со огромна упорност го завршил романот, кој бил објавен во 1949 година. Само неколку месеци подоцна, во 1950 година, Орвел починал на 46-годишна возраст.
Орвел починал на 46-годишна возраст, оставајќи зад себе едно од највлијателните дела во светската книжевност.

Thursday, July 9, 2026

КНИЖЕВЕН ВЕСНИК: Александар Дима имал тим од соработници додека ги создавал своите романи

Францускиот писател Александар Дима, автор на „Тројцата мускетари“ и „Грофот Монте Кристо“, бил неверојатно плоден автор. Во текот на својот живот објавил стотици романи, драми и патописи.
Поради огромниот обем на работа, Дима често соработувал со помошници, од кои најпознат бил Огист Маке. Маке подготвувал историски истражувања, скици и први верзии на приказните, а Дима ги преработувал, ги збогатувал со својот препознатлив стил и им го давал конечниот литературен облик.
Иако соработката подоцна предизвикала многу расправи за авторството, книжевните историчари се согласуваат дека токму талентот на Дима за раскажување, дијалози и незаборавни ликови ги претворил овие дела во светски класици.

КНИЖЕВЕН ВЕСНИК: Фјодор Достоевски го завршил романот „Коцкар“ за само 26 дена



Рускиот писател Фјодор Михајлович Достоевски во 1866 година се соочил со огромни долгови и строг договор со својот издавач. Ако не доставел нов роман во договорениот рок, ќе ги изгубел авторските права за своите идни дела.

За да го исполни рокот, Достоевски ангажирал млада стенографка, Ана Григорјевна Сниткина. 
Тој го диктирал текстот, а таа го запишувала. Така романот „Коцкар“ бил завршен за само 26 дена.
Нивната соработка прераснала во љубов. Само една година подоцна, Ана и Достоевски се венчале, а таа станала негов најголем поддржувач и помогнала во средувањето на неговите финансии и издавачки работи.

Понекогаш најголемите книжевни дела се раѓаат под притисок, а најубавите животни приказни започнуваат сосема неочекувано. 📖❤️

КНИЖЕВЕН ВЕСНИК: Џејн Остин ги криела своите ракописи од посетителите



Една од најпознатите англиски писателки, Џејн Остин, немала сопствена работна соба. Пишувала во заедничката дневна соба на семејниот дом, каде што постојано имало луѓе.
За да не привлекува внимание, таа ги криела своите ракописи секогаш кога ќе слушнела дека некој се приближува. Вратата во собата намерно не била поправена за да чкрипи, па звукот ѝ служел како предупредување дека доаѓа посетител.
Во тоа време не било вообичаено жените јавно да градат книжевна кариера, па нејзините први романи биле објавени анонимно, потпишани само со зборовите „By a Lady“ („Од една дама“).
Денес романите „Гордост и предрасуди“, „Разум и чувства“ и „Ема“ се сметаат за безвременски класици на светската книжевност.

КНИЖЕВЕН ВЕСНИК: Лав Толстој секојдневно ги препишувал своите ракописи


Еден од најголемите руски писатели, Лав Николаевич Толстој, бил познат по својот перфекционизам. Додека ги создавал романите „Војна и мир“ и „Ана Каренина“, тој постојано ги препишувал, дополнувал и менувал своите ракописи.
Се верува дека „Војна и мир“ бил препишуван повеќе пати пред да биде објавен. Толстој внимателно го избирал секој збор, а неговата сопруга Софија Толстој рачно го препишувала огромниот ракопис повеќепати за да биде подготвен за печатење.
Благодарение на нивната трпеливост и посветеност, светот добил едно од најзначајните дела во историјата на книжевноста.
Големите книги не се создаваат со првиот нацрт, туку со упорност, трпение и постојано усовршување.